ప్రాణహిత

శ్రీశ్రీ శత జయంతి ప్రారంభమయిన తర్వాత వస్తున్న వ్యాసాలను, కవితలను ఇతరత్రా అన్నిటిని చూచిన తర్వాత నాకీ వ్యాసం రాయాలనిపించింది.

శ్రీశ్రీ పట్ల మనం గౌరవంగానే స్పందిస్తున్నాం. మహాకవి, యుగకవి , ఈ శతాబ్ధం కవిగా ఆఖరుకు మన కవిగా మనం మహాకవి శ్రీ శ్రీని ఆకాశానికెత్తాం ఇదంతా బాగానే వుంది. అయితే శత జయంతి ప్రారంభమైన తర్వాత తెలుగు సాహిత్యం శ్రీశ్రీని ఏకోణం నుండి తలకెత్తుతుంది ? – అసలు ఏ కోణం నుండీ శ్రీశ్రీని తిలకించాలి ? – అనే రెండు ప్రశ్నలొస్తాయి.

అసలు శ్రీశ్రీ ఎవరూ ? –
ఎవరి కోసం కలం పట్టారు ?
ఎవరి కోసం కవిత్వం వ్రాసారు ?
జీవితమంతా ఎవరి కోసం తపించారు ?
ఏ రకమైన ఉద్యమాలలో, పోరాటాలలో పాల్గొన్నారు ?

ఈ ప్రశ్నలకు వచ్చే జవాబులకు, ఇపుడొస్తున్న శతజయంతి ఆర్టికల్స్ కు ఏమైనా సంబంధముందా ?

శ్రీశ్రీ జనం కవి, విప్లవకవి, మరో ప్రపంచం కవి, అంతరాలు లేని వ్యవస్థ వైతాళికుడు శ్రీశ్రీ అటు వంటి మహాకవి హిమాలయాల వ్యక్తిత్వాన్ని దిగజార్చటానికి ‘ శతజయంతి ‘ ని వాడుకోవటానికి కొందరు కుట్రపన్నుతున్నట్టు కనిపిస్తుంది. శ్రీశ్రీ నిర్వహించిన పాత్రను భవిష్యత్ చరిత్రలో వక్రీకరణ చేయటానికి ‘శతజయంతి’ ని ఒక సాధనంగా వాడుకొంటున్నట్టు భావించాల్సివుంటుంది. లేకపోతే శ్రీశ్రీ సృష్టించిన సాహిత్యంలోని అంతరంగాన్ని వదిలిపెట్టి, దగాపడిన . తరతరాలుగా దోపిడికి గురి అవుతున్న జనం కన్నీళ్ళు కష్టాలు, తిరుగుబాటుకు అంకితమిచ్చిన ‘వస్తువు’ ను వదిలి ‘ పదాల’ అందం వెంట పరుగుతీయటం అర్థంకావటంలేదు.

శ్రీ శ్రీ పదాల అందాలను మెచ్చుకుంటున్నారు వాక్య నిర్మాణ సొగసును మెచ్చుకుంటున్నారు. శబ్దసౌందర్యాన్ని మెచ్చుకుంటున్నారు. వస్తువు జోలికి వెళ్లటం లేదు అసలు’వస్తువు’ తోనే శ్రీశ్రీ మహాకవి అయ్యారు . ‘యుగకవి’ అయ్యారు ఈ శతాబ్దం కవి అయ్యారు. విప్లవ కవి అయ్యారు కాదనలేని సత్యమిది.

దగాపడిన తమ్ముల్లారా !
ఏడవకేడవకండి
వస్తున్నాయ్
వస్తున్నాయ్

ఎవరి కొరకు వ్రాసారు ?

” కమ్మరికొలిమీ , కుమ్మరి చక్రం
జాలరి పగ్గం
సాలెల మగ్గం ”

ఎవరు వీరు ? శ్రీ శ్రీ సాహిత్యంలోని ‘శ్రమైక జీవన సౌందర్యానికి ప్రతీకలు ‘

నా వినుతించే,
నా విరుతించే,
నా వినిపించే నవీన గీతిక
నా విరచించే నవీన రీతిక
భావం !
భాగ్యం!
ప్రాణం!
ప్రణవం !

అన్నారు శ్రీశ్రీ తనవస్తువేమిటో తన పదాల సౌందర్యం ఎందుకొరకో, తన సాహిత్యం ఎవరికోసమో చెప్పారు శ్రీశ్రీ

” దగాపడిన తమ్ములార
మీ కోసం కలం పట్టి”

అన్నారు శ్రీశ్రీ శతజయంతి స్పందనలో “దగా పడిన తమ్ముళ్ల” ప్రస్తావనే లేదు.

” స్వాతంత్ర్యం
సమభావం
సౌభ్రాత్రం
సౌహార్థం పునాదులై ఇళ్ళులేచి
జనావళికి శుభంపూచి”

అన్నారు శ్రీశ్రీ. 60 సంవత్సరాల స్వాతంత్ర్యం తర్వాత దేశంలోని స్వాతంత్ర్యం సమభావం గూర్చి ఇపుడున్న పరిస్థితి గూర్చి ఎవరూ ప్రస్తావించటంలేదు కన్నీరు కార్చటంలేదు . కార్చిచ్చు అవటంలేదు . వీరికి జన మంటే ప్రేమలేదు కానీ శ్రీశ్రీ అంటే ప్రేమ ఇదెక్కడి ప్రేమ ! జనాన్ని ప్రేమించలేని వాడు శ్రీ శ్రీని ఎలా ప్రేమిస్తాడు ?

దగా దగా
కుడి ఎడమల దగాదగా
అన్నట్టుగా వుంది శ్రీ శ్రీ శతజయంతిపై స్పందన

ఏ సాహిత్యానికైనా వస్తువే ప్రాణం తన వస్తువును ప్రజలకు అంకితం చేశాడు కాబట్టే శ్రీశ్రీకి ఇంతపేరు ! శత జయంతిలో ఆకాశమెత్తు మన నివాళులు.

“అలజడి మాజీవితం
ఆందోళన మాఊపిరి
తిరుగుబాటు మా వేదాంతం “

అని స్పష్టంగా చెప్పిన శ్రీశ్రీ విప్లవ ధోరణిని విస్మరించి ‘శతజయంతి’లో ఆయన తాగుడు ను ఎజెండా చేయటం ఆశ్చర్యం, బాధకల్గించే విషయం. ఎన్నోవ్యాసాలలో తాగుడు ఎజెండా అయ్యింది. వ్యక్తిగత పరిచయాల నేపధ్యంలో ఈ తాగుడును వ్రాస్తున్నారు. ఇది అవసరమా? కావాలనిచేస్తున్న కుట్రగానే నా అభిప్రాయం

‘ కదిలేది కదిలించేది
మారేది మార్పించేది
పాడేది పాడించేది
పెను నిద్దర వదిలించేది
మునుముందుకు సాగించేది
పరిపూర్ణపు బ్రతుకిచ్చేది
కావాలోయ్ నవ కవనానికి ‘

అన్నారు శ్రీ శ్రీ మార్పు కు దోహదం కలిగించేది అసలైన సాహిత్యం. అది శ్రీ శ్రీకి నిజమైన నివాళి

జనమంటే కొందరికి భయం భయం
శ్రీశ్రీయే వారి కంటే నయం నయం